KARAYAKUP KÖYÜ GÖLOVA SİVAS KARAYAKUPLULAR'IN BULUŞMA PLATFORMU - Yöremizden Kesitler
 
Ana Sayfa
Köyümüz
Kültürümüz
Geleneklerimiz
Mübarek Gün ve Geceler
Gölova ve Köyleri
Gölova Üniversite Mezunları
Yiğido Türküsü
Yöremizden Kesitler
Soy Kütüğü
Video'lar
Sizin Görüşleriniz
Köyümüz resimleri
Karayakupluların buluşma platformu
Güncel Haberler
Sizde Link verin
Sizde Ankete Katılın
Ziyaretci defteri
İletişim


VADİ TARİHİ'NDEN ve YAŞAMIN'DAN KESİTLER

Osmanlı Devleti'nde devletten ayrı bir belediyecilik yoktu ama belediye hizmetleri halk ve vakıflar tarafından yürütülüyordu.
Çarşıların emizliği esnafa yaptırılırdı.1719'dan itibaren temizlik işlerini örmek için süpürücüler (ferraş-i  mezbele )istihdam edilmeğe başlanmıştır.
İmar,sağlık ve sosyal işleride vakıflar ve şehrin ileri gelenlerincegörülmekte idi,Hastane,çeşme,han,köprü,aşevi,imarethane vesair yapılar
vakıflar kanalı ile veya ferdlertarafından yaptırılmıştır.ydınlatma işi olmadığından şehirler geceleri karanlığa bürünür ancakgezmek isteyen
mutlaka fenerle dolaşırlardı.

1832 Yılında bir emirle mahalle sakinlerinn geceleri sokaklarda fener ile bekleme mecburiyeti getirilmiştir.
Klasik dönemde şehirlerin en üst amiri oln kadılar adli,idari ve mülki işlere bakarlardı.1839 tarihinden itibaren merkezi devlete geçiş ile birlikte
Eyaletlere Vali'ler Liva'lara kaymakam'lar İlçelere müdür'ler tayin olunarak mülkivebeledi görevler bu makamlara verilmştir.
Şehirlerde ihtisap ağası ( zabıta ),çöplük subaşı,ayak naipleri (ölçü ve tartı teftişi) ve mimar başılar bulunurdu.Pazar resmi(vergisi),İhtisap resmi (vergisi)
köprü müruriyesi (köprü geçiş ücreti) ve yapı ruhsatiye harcı  şehirlerde oturan başlıca vergilerdendi.Çarşıpazar denetimini muhtesipler yapar cezalarıda
onlar tahsil ederdi.

1855 Yılında İstanbul Şehreemaneti (Belediyesi) kurulmuş 1857 yılındadairelere ayrılmış 1877 yılında ise şehriemaneti 14 belediye dairesine bölünmüştür.
8 Ekm 1864  vilayet nizamnamesi ile taşralarda da belediye meclisleri kurulmağa başlanmıştır.Nizamnamenin 4.maddesinde her kaza köylere ayrılıp her köyde bir belediye dairesi olacaktır
denilmekte isede beledye teşkilatı ile alakalı açıklama yoktur.
1967 Tarihli Belediye Meclisi Dairelerinin Umumi Vazifeleri adlı talimatla şehirlerde belediye teşkilatının kurulduğunu görmekteyiz.Kanun-i Esasi'nin ilanında neşr edilen
5 Ekim 1877 tarihli Vilayet ve Dersaadet  Belediye Kanunu ile Anadolu'da da belediye teşkilatı kurulmağa başlamıştır 53 yıl uygulanan bu kanun 3 nisan 1930'a kadar yürürlükte kalmıştır.
1580 nolu Belediye  Kanunu ile günümüzdeki sisteme geçilmiştir.

17 Mart 1340 tarihli köy kanununda şehirlerin tarifi şöyledir. Nüfus'uiki binden aşağı olan yurtlara köy,nüfus'u ikibin ile yirmi bin arası kasaba yirmi bin'den fazla olan yerlere şehir denir.
Nüfus'u ikibin'den azda olsa (beledyie teşkilatı )bulunan yerler kasaba addolunur.

 Türklerin Anadulu'ya gelişinde sonra sırası ile Danişmendliler,Saltukoğulları,Mengücükler,Anadolu Selçukluları,Ertana,Kadı Burhanettin,Akkoyunlu Beylerinin Hakimiyetine giren Suşehri
Bölgesi 1473 Otlukbeli savaşından sonra Osmanlı Devleti sınırlarına dahil olmuştur.İlk olarak Çelebi Mehmed'in kurmuş olduğu Rum Beylereyliğinde Karahisar-ı Şarki Sancağına bağlanan Suşehri
Nahiyesi 1514 yılında Çaldıran savaşından sonra Erzincan Eyaletine,1535 de ise Erzurum Beylerbeyliğine ilhak olunmuştur.Tanzimat döneminde yapılan düzenlemelerle 1850 yılında Trabzon Eyaletine
bağlı bir kaza olan Suşehri 1866-1869 arası Erzurum Beylerbeyliğine ardından Sivas Vilayetine bağlanmıştır.

1870 Ylında yayınlanan Vilayet Nizamnamesi ile idari alanda yeni düzenlemeler yapılmıştır  1871 yılında Suşehri kazasının merkezi Ezbider köyünden Andirias köyüne getirilmiş vehükümet konağı inşa edilmiştir.
Andirias köyünde 100'den fazla hanesi,30 kadar dükkanı,üç han,iki kahvehanesi ile kasaba şeklinde bir yerleşim yeri  idi.
Suşehri bölgesinde 100'e yakın cami ve mescit olup bunların en güzeli Fatih Sultan Mehmet'in Büyük Güzel'de yaptırdığı Cami'dir.Kaymakam'ı Süleyman bey Naip'i ise Abdullah Hulusi Efendidir.
5 Adet Nahiyesi olan (Suşehri,Akşehir-i abat,Yakacık,Mindeval,Alucara) 176 adet köyü olup 13577 Müslüman,2105 gayr-ı Müslim toplam 15672 nüfus yaşamaktaydı.
Alucara 1873yılında Suşehri'nden ayrılarak kaza olmuştur.

1880 Yılında SUŞEHRİ ahalisinin ileri gelenleri tespit edilmiştir.Buna göre
Andiryas'tan:Sait Beyzade,Hamit Bey,Baki Beyzade,Salih Bey;
Büyük güzelden:Mülazim Mehmet Ağa,Keleşoğlu Hacı Ağa
Ezbider'den Molla Ahmetoğlu Mustaf ağa,Erbusoğlu Molla Abdullah;
Menniyar'dan :İbrahimEfenendi,
Afşar'dan:Molla Ahmet;
Aşağı yeniköy'den:Çeçenzade Mustafa Bey,Çeçenzade Hayri Bey,Timur Efendizade Mehmet Efendi,
Bozat Köyünden:Uğurlu Oğlu Mehmet Ağa,
Küçük Güzel'den:Kamburzade Ahmet Bey,
Ağvanis'den:Mollanın oğlu Hasan Ağa,
Baru'lardan:Ayanoğlu Aziz,Zaimoğlu Osman Ağa,
KARAYAKUP'tan :Molla Halil Efendi (fezolerden),Karaloğlu Mahmut Ağa (karaloğlardan) Lütfullah Ağa,Hamit Ağa (hamitlerden),Feyzullah Ağa (fezolerden),Hüseyin Çavuş (gocolardan),Miktat  Çavuş,)(şabanlıdan),Memet Efendi (eğahlardan)
Cobanlı'dan:Şeyh İsmail Efendi,
Kanlıtaş'tan:Çerkezoğlu İbiş Ağa,
Eskibağ!dan:Mirzaoğlu Şeyh Mehmed Ağa,
Sis'ten:Hacı Ömer Ağa,
Kozçukur'dan:Keşvelioğlu Osman Ağa ,
Zoğor'dan:Mehmet Ali Efendi,
Çakırlı'dan:Hineoğlu Bekir Ağa ,
100 den fazla isim (Müslim ve gayr-ımüslim )zikredilmiştir.Ayrıca telgrafhane,bir Mekteb-i rüştiye ve hamam inşasına luzum görülmüş ahali yardımıyla gerçekleştirilmiştir.

1881 Yılında nahiye teşkilatı değiştirilmiş Suşehri kazası altı nahiyeye ( Sis-Kirtanos-Ezbider-i Zir-Akşar-Dumlic-Agvanis ) ayrılmıştır.
Buna göre 126 Köyü  13617 İslam,2984 Rum,9177 Ermeni olmak üzere toplam 25878 kişi yaşamakta idi
1881 yılında Suşehri Kazası Kaymakam'ı İsmail Hakkı Efendi ve Naib'i ise Musa Kazım Efendi'dir.
1881 yılında nahiye müdürleri ise : Sis Nahiyesi müdürü Akviran'dan Mustafa AĞA,Kirtanos Nahiyesi müdürü Müşeknis'ten Arota Ağa,
Dumlic Nahiyesi müdürü Avsundu'dan Sadullah ağa,AGVANİS Nahiyesi müdürü KARAYAKUP'tan Lütfullah Aga,(Agvanis nahiye merkezi karayakup köyü)Ezbider Nahiyesi müdürü Ezbider-i Zir'den Bağcaoğlu Haçer Ağa,
Akşar Nahiyesi müdürü Sarıca'dan Musa Ağa Olarak tesbit edilmiştir.Ayrıca nahiye meclisleri kurulmuştur

1888 Yılında Suşehri'nde belediye meclisini görmekteyiz.Kaymakam Mehmed Şevki Bey,Naib Mehmed Şükrü Efendi,Müftü Hüseyin Efendi,Mal Müdürü Hasan Tahsin Efendi,
Tahrirat Katibi Alirıza Bey olup Belediye reisliğini Sehak Ağa yapmakta idi Ayrıca aza'lar mevcut olup nüfus memuru,seçim sandık emini,zabıta memuru,çavuş,telgraf memuru,
tapu katibinin isimleri zikredilmiştir.1895 de Hükümet konağı yanan Suşehri'nin 1903 de nahiye sayısı üçe düşürülmüş köy sayısı 149  ve nüfusu ise  22871 İslam,2040 Rum,
11240 Ermeni,97 Protestan olmak üzere toplamı 36248 kişidir.
1903 yılında Ezbider ve Agvanis'e Hükümet konağı inşa edilmiştir.

Suşehri Belediye Meclisi

REİS    : Sehak Ağa
AZA     : Ali  Bey
AZA     : Nuri Bey
AZA     : Oskahan Ağa
AZA     : Mustafa Ağa
KATİP : Agop Efendi
Çavuş  : Babek AĞA

Suşehri bölgesi 1909 yılında bir deprem görmüşsede fazla bir zarar olmamış magdurlara askeriyece yardım dağıtılmıştır.

Birinci Dünya şavaşı sırasında 1915 yılında ermeni olayları çıkmış Kaymakam Ahmed Hilmi Bey'in dirayetiyle olaylar önlenebilmiştir.

Büyük Zat'lardan ŞEYH KARA YAKUP GAZİ,ŞEYH BAHADDİN VELİ ve ÇOBAN DEDE bu kazada yatan VELİ'lerdendirler.
ŞEYH KARA YAKUP GAZİ HZ. HZ.EBUBEKİR'İN (R.A.)Sülalesinden olup zaviyesi vardır.
ŞEYH BAHADDİN HZ. Dağ yakınında çilehansi mevcuttur.Kendisi asa'sıyla sıcak su cıkartmıtır.

Giyim Kuşamı

Köylüler aba'dan mamül siyah ve kahve rengi dizlik ve şalvar giyerlerken,kasaba halkı ise şahor ve cebe'ye benzer ve sako tabir olunur bir nevi palto giyerler fes üzerine yemeni sararlardı.
Kanlıtaş Mevki'inde ise Cuma günleri pazar kurulmakta olup bazı mahalelerde iplik çatarı dokunmakta idi..

SUŞEHRİ'inde BULUNAN VAKIF ESERLERİ (19.Y.Y.)

ŞEYH GAZİ KARA YAKUP ZAVİYESİ --KARA YAKUP KÖYÜ 
( Agvanis-Gölova )

MİHMAN KATİP EVKAFI --AHIRCIK-AKŞEHİR-İ ABAD

YAĞLICA MESCİDİ --YAĞLICA-SUŞEHRİ

ŞEYH BEREKET ZAVİYESİ --AKVİRAN - GEVEZİD

ŞEYH BAHADDİN ZAVİYESİ --GARİP

SALUR DEDE ZAVİYESİ --HONİ - SUŞEHRİ

ÇOBAN EMRE ZAVİYESİ  --SUŞEHRİ

FATİH SULTAN MEHMED CAMİ --BÜYÜK GÜZEL

SARI ŞEYH ZAVİYESİ --NASIR - AKŞEHİR-İ ABAD

ÇAKMAK BABA ZAVİYESİ ( Bektaşi ) --AKINCI

KADI AĞBAL ve TAVŞANCILIK MEZRASI --YAKACIK

SEYYİD ALİ CAMİİ --ABDURRAHMAN

ALİ OĞLU MEHMED CAMİİ --AKVİRAN

ŞEYH YARAMIŞ ZAVİYESİ --AĞCA KÖY SUŞEHRİ

BELKİS HATUN CAMİİ --ANDİRYAS

TAŞGUN ABDAL ZAVİYESİ --AHIRDAMI SİSORTA

ULAŞ EVLEĞİ ZAVİYESİ --ULAŞ EVLEĞİ İ - SUŞEHRİ

ŞEYH BEHLÜL ZAVİYESİ --BARU

AHMED EFENDİ CAMİİ --BUDUR

BAVERİ ZAVİYESİ --SUŞEHRİ

YAHYA FAKİH CAMİİ KIZIL--ELMA-SİSORTA

HASAN FAKİH MALİKHANESİ VAKFI --AVSUNDU

MEHMED ABDAL ZAVİYESİ --AKŞEHİR-İ ABAD

ALİ PEHLİVAN ZAVİYESİ --SUŞEHRİ

BADI HEVA ZAVİYESİ  --SUŞEHRİ

KARA ARSLAN ALİ ZAVİYESİ --SUŞEHRİ

MURADEFENDİ MEDRESESİ --SUŞEHRİ

ŞEYH YUSUF ZAVİYESİ --SUŞEHRİ

ALİŞAR ZAVİYESİ --AKŞEHİR-İ ABAD

TÜRKMEN OBASI VAKFI --AKŞEHİR-İ ABAD

ŞEYH TAHSİN ZAVİYESİ --AKŞEHİR-İ ABAD

KUL  ABDAL ve İBRAHİM   ZAVİYESİ --NAİBLİ



Düzenleyen Nejdet Tepe

Sitemizi 150883 ziyaretçi (433622 klik) Ziyaret etti
=> Sen de ücretsiz bir internet sitesi kurmak ister misin? O zaman burayı tıkla! <=